Pełny program operetki „Baron cygański” (1982)

Tytuł dokumentu: Program operetki w trzech aktach „Baron cygański”
Wystawca / Wydawca: Krakowski Teatr Muzyczny – Scena Operetkowa
Data premiery: 30 kwietnia 1982 r.
Kluczowe dane: Zdigitalizowany materiał to wielostronicowe, pełne wydanie programu towarzyszącego premierze. Broszura z czerwoną okładką zawiera obszerne eseje historyczne, szczegółowe streszczenie libretta w opracowaniu Lucjana Kydryńskiego, szkice projektów kostiumów autorstwa Jadwigi Jarosiewicz, a także pełną listę obsady, orkiestry i realizatorów. Wśród dyrygentów spektaklu figuruje Zbigniew Toffel.
Znaczenie historyczne: Jest to oryginalne wydawnictwo premierowe, które uzupełnia opublikowany wcześniej dodruk (z uaktualnioną obsadą z 1983 roku), dając pełny obraz rozmachu inscenizacyjnego krakowskiej operetki w tamtym czasie.

Eseje biograficzne i historyczne: Program zawiera dwa teksty autorstwa Stanisława Mędaka. Pierwszy, „Koronowany król walca – Johann Strauss Młodszy”, to zarys biograficzny kompozytora, opisujący jego drogę do sławy, konflikty z ojcem oraz ogromny sukces w Europie i Ameryce. Drugi esej, „Ach co za blask, jak lśni, jak skrzy”, przybliża kulisy powstania „Barona cygańskiego”, współpracę Straussa z librecistą Ignatzem Schnitzerem oraz fenomen węgierskiego, cygańskiego folkloru przeniesionego na wiedeńską scenę.
Zarys fabuły (Akty I-III): Akcja rozpoczyna się na opustoszałych włościach rodziny Barinkayów, zamieszkiwanych przez obóz cygański. Sandor Barinkay wraca do ojczyzny, by odzyskać majątek, a wkrótce odnajduje ukryty skarb i zakochuje się w pięknej Cygance Saffi (która w rzeczywistości okazuje się zaginioną córką ostatniego baszy panteńskiego). Po serii intryg, konfliktów z handlarzem świń Żupanem oraz oskarżeń o nielegalny związek, bohaterowie wyruszają na wojnę. W trzecim akcie zwycięskie wojska wracają do Wiednia, a Sandor Barinkay, doceniony za bohaterstwo, otrzymuje tytuł prawdziwego barona oraz rękę ukochanej Saffi.